قسم را در آن منفى بدانيم . مؤلف گويد : مرحوم شارح در حاشيه [ منه ] در شرح مراد از ايندليل فرموده‌اند : مقصود اينست : از جمله امورى كه بملاحظه تخفيف حدود مورد اعتبار و لحاظ قرار گرفته اينكه بواسطه قسم مدّعى حد ثابت نشده و نيز سبب توجّه يمين بمنكر نگردد حال با توجه به اين امر اگر در مورد بحث لعان با امكان شاهد ثابت باشد با التفات باينكه لعان در معناى قسم مىباشد لازم مىآيد كه به قسم مدّعى زنا يعنى مرد بر زن حدّ ثابت شود يا لااقل او نيز مكلّف به لعان يعنى خوردن قسم بشود و همان طورى كه اشاره شد ايندو با تخفيف و تسهيلى كه از باب حدود مطلوبست تنافى دارد . قوله : زيادة على ما تقدّم : مقصود از [ ما تقدّم ] چهار شرط گذشته مىباشد . قوله : على وجه يثبت بها : ضمير در [ يثبت ] بزنا و در [ بها ] به بيّنه عود مىكند . قوله : فلو كان له بيّنة : ضمير در [ له ] به زوج راجعست . قوله : لاشتراطه فى الآية بعدم الشّهداء : مقصود از [ آيه ] آيه ( 7 ) از سوره نور است كه مىفرمايد : و الّذين يرمون ازواجهم و لم يكن لهم شهداء الّا انفسهم ، فشهادة احدهم اربع شهادات باللّه انّه لمن الصّادقين . قوله : و المشروط عدم عند عدم شرطه : مقصود از [ مشروط ] لعان بوده و از [ شرط آن ] فقدان شهداء است .